Dondurulmuş et kıyma yapılıp tekrar dondurulur mu? Buzluktaki etle yaşanan küçük büyük dramlar
İzmir’de yaz günü klimanın karşısında oturup “Bugün ne pişirsem?” diye düşünmek, bazen hayatın en büyük sorularından biri gibi geliyor. Hele bir de mutfakta buzluk kapağını açıp içinde ne olduğunu anlamaya çalışıyorsanız, kendinizi küçük çaplı bir arkeolojik kazının başında bulabilirsiniz.
Benim buzlukla ilişkim biraz garip. Dışarıdan bakınca “Her şeyi planlı yaşayan, ne zaman ne yiyeceğini bilen biri” gibi görünmek istiyorum ama gerçek şu: Bazen buzluğun kapağını açıp beş dakika boyunca donmuş paketlere bakıyorum. Sanki içlerinden biri bana “Beni seç, bugün senin kurtarıcın olacağım” diyecek.
Geçenlerde yine aynı sahne yaşandı. Elimde donmuş bir et parçası, yüzümde ciddi bir ifade…
“Bunu çözdürüp kıyma yapsam, sonra tekrar buzluğa koysam ne olur?”
Kafamda hemen mahalle toplantısı başladı. Bir tarafım “Hiçbir şey olmaz, insanlar yıllardır böyle yapıyor” diyor. Diğer tarafım ise fazla düşünen karakterimle ortaya çıkıp “Ama ya bakteri diye bir şey varsa? Ya o et gizli bir intikam planı yapıyorsa?” diye soruyor.
İşte tam da bu yüzden bugün mutfakların klasik sorularından birini konuşacağız:
Dondurulmuş et kıyma yapılıp tekrar dondurulur mu?
Dondurulmuş et neden tekrar dondurulmak istenir?
Aslında bu sorunun arkasında çok tanıdık bir hikâye var. Marketten güzel bir parça et alıyoruz. “Bunu yemek yaparım, birazını da saklarım” diye düşünüyoruz. Sonra hayat araya giriyor.
Bir bakmışız:
İş uzamış.
Arkadaşlar ansızın “Hadi dışarı çıkıyoruz” demiş.
Annemiz “Ben sana yemek gönderdim” diye kapıya dayanmış.
Dolaptaki et de kaderini bekleyen bir kahraman gibi köşede durmuş.
Sonra o gün geliyor. Eti çıkarıyoruz. “Bunu kıyma yaptırsam daha kullanışlı olur” diyoruz.
Buraya kadar her şey güzel.
Ama sonra akla o meşhur soru düşüyor:
“Şimdi ben bunu tekrar dondurabilir miyim?”
Çünkü kıyma gerçekten hayat kurtaran bir şey. Dolapta biraz kıyma varsa insan kendini mutfakta daha güçlü hissediyor. Bir anda akşam yemeği seçenekleri artıyor.
“Köfte yaparım.”
“Makarnaya sos olur.”
“Patatesle harika gider.”
“Misafir gelirse kurtarır.”
Kıyma, mutfağın sessiz kahramanı gibi. Ama onu hazırlarken bazı kurallara dikkat etmek gerekiyor.
Dondurulmuş et kıyma yapılıp tekrar dondurulur mu?
Kısa cevap: Eğer et tamamen çözüldüyse ve oda sıcaklığında uzun süre beklediyse, tekrar dondurmak önerilmez.
Ama konu biraz daha detaylı.
Dondurma işlemi, gıdayı sonsuza kadar koruyan sihirli bir kutu değildir. Keşke öyle olsa… Buzluğa koyduğumuz her şey bir anda zaman yolculuğuna çıksa, son kullanma tarihleriyle uğraşmasak.
Düşünsenize:
“Bu tavuk ne zaman alınmıştı?”
“2022.”
“Yenir mi?”
“Buzlukta.”
“Tamamdır.”
Maalesef gerçek hayat böyle çalışmıyor.
Et donduğunda içindeki mikroorganizmaların çoğalması yavaşlar. Ancak et çözüldüğünde uygun sıcaklık koşulları oluşursa mikroorganizmalar yeniden aktif hale gelebilir.
Özellikle et tamamen çözüldüyse, uzun süre beklediyse ve ardından kıyma haline getirildiyse dikkat etmek gerekir.
Çünkü kıyma, parçalara ayrıldığı için yüzey alanı daha fazla olan bir üründür. Yani etin iç kısmında bulunan bazı bölümler de dış ortamla daha fazla temas eder.
Ben bunu şöyle düşünüyorum:
Bütün bir et parçası, kalabalık bir otobüste cam kenarında oturan sakin biri gibidir.
Kıyma ise İzmir’de yaz günü Alsancak Kordon’da herkesin birbirine karıştığı kalabalık bir akşam gibi.
Temas arttıkça dikkat de artmalı.
Hangi durumlarda tekrar dondurmak daha güvenli olabilir?
Her durum aynı değildir. Burada önemli olan etin nasıl çözüldüğüdür.
Eğer et buzdolabında kontrollü şekilde çözüldüyse, yani mutfak tezgâhında saatlerce güneş görerek beklemediyse, tekrar dondurma konusu farklı değerlendirilebilir.
Örneğin:
Sabah buzluğundan eti çıkardınız.
Buzdolabının alt bölümüne koydunuz.
Yavaşça çözüldü.
Sonra kıyma yaptınız.
Bu durumda hijyen kurallarına dikkat ederek tekrar dondurma bazı durumlarda mümkün olabilir.
Ama şu senaryo biraz risklidir:
Akşam eve geldiniz.
Eti tezgâha koydunuz.
Telefon geldi.
Bir arkadaşınız “Çay içmeye geliyoruz” dedi.
Sohbet uzadı.
Et de orada birkaç saat bekledi.
Sonra gece yarısı:
“Ben bunu yine buzluğa atayım.”
İşte burada biraz durmak gerekiyor.
Çünkü mutfakta bazen en büyük hata, iyi niyetle yapılan küçük ihmallerden çıkıyor.
Kıyma yaptırırken nelere dikkat edilmeli?
Kasaba gidip etinizi kıyma yaptırıyorsanız, birkaç noktaya dikkat etmek işinizi kolaylaştırır.
Öncelikle kıyma yapılacak etin temiz ve uygun koşullarda hazırlanması önemli.
Kasaptaki makinenin temizliği, etin bekleme süresi ve genel hijyen şartları önem taşır.
Evde yapıyorsanız da aynı şekilde:
1. Eti tamamen çözülmesini beklemeyin
Hafif donuk haldeki et, kıyma için genellikle daha kolay işlenebilir. Tamamen yumuşamış et hem daha zor çekilebilir hem de daha fazla su bırakabilir.
2. Eller ve ekipman temiz olmalı
Mutfakta bazen en küçük detay büyük fark yaratır.
Benim eski alışkanlığım şuydu:
“Nasıl olsa birazdan pişecek.”
Bu cümle mutfakta fazla rahat davranmanın klasik bahanesi.
Evet, pişirme birçok mikroorganizmayı etkisiz hale getirebilir ama hazırlık aşamasındaki hijyen yine de çok önemlidir.
3. Kıyma küçük porsiyonlara ayrılmalı
Büyük bir paketi tekrar tekrar çıkarıp eritmek yerine kullanacağınız miktarlara bölmek daha mantıklıdır.
Buzluktan çıkan kıymaya her seferinde veda töreni düzenlemeye gerek yok.
Bir paket açılır, kullanılır, hayat devam eder.
Tekrar dondurulan kıymanın tadı değişir mi?
Güvenlik dışında bir başka konu da lezzet.
Dondurma ve çözündürme işlemleri etin yapısını etkileyebilir. Ette bulunan su kristalleri dokuda değişiklik oluşturabilir.
Bu nedenle tekrar dondurulan kıyma bazen:
Daha fazla su bırakabilir.
Eski tazeliğini biraz kaybedebilir.
Pişerken farklı bir doku oluşturabilir.
Ama burada da hayatın küçük gerçeği devreye giriyor.
Her değişiklik “artık yenmez” anlamına gelmez.
Bazen mutfakta beklentilerimizi biraz gerçekçi tutmak gerekiyor.
Ben eskiden yemek yaparken küçük bir hata yaptığımda sanki televizyon programında yarışmadan elenecekmişim gibi hissederdim.
Bir gün makarnanın sosunu fazla kaçırdım.
Kendi kendime:
“Bu yemek tarih kitaplarına kötü örnek olarak geçebilir.”
dedim.
Sonra yedim.
Hayat devam etti.
Mutfakta amaç kusursuz olmak değil, güvenli ve lezzetli yemek hazırlamak.
Dondurulmuş et kıyma yapılıp tekrar dondurulur mu? sorusunun en pratik cevabı
Bu soruya günlük hayattan cevap vermek gerekirse:
Eğer et buzdolabında kontrollü şekilde çözüldüyse, uzun süre dışarıda kalmadıysa ve hijyenik şekilde kıyma haline getirildiyse bazı durumlarda tekrar dondurulabilir.
Ancak et oda sıcaklığında uzun süre kaldıysa, tekrar dondurmak iyi bir fikir olmayabilir.
Özellikle kıymada daha dikkatli olmak gerekir.
Çünkü kıyma, et ürünleri içinde daha hassas gruplardan biridir.
Buzluk yönetimi neden aslında hayat yönetimi gibidir?
Bence buzluk düzenlemek biraz yetişkinlik sınavı gibi.
Çocukken yetişkin olunca her şeyi bileceğimizi sanıyoruz.
“Büyüyünce hayat çok kolay olacak.”
Kim söyledi bunu bilmiyorum ama büyük bir şaka yapmış.
Çünkü yetişkin olunca yeni sorular geliyor:
Elektrik faturası neden böyle geldi?
Bu sebze neden bu kadar hızlı bozuldu?
Buzluktaki paketin içinde ne var?
Bu kabın kapağı neden hiçbir kaba uymuyor?
Özellikle buzluk tam bir bilinmezlik alanı.
Bir gün eski bir paket bulup üzerindeki tarihe bakınca kendimi dedektif gibi hissediyorum.
“Bu olayın üzerinden kaç ay geçmiş?”
“Bunu kim koydu?”
“Ben miydim?”
Kısacası mutfak sadece yemek yapılan yer değil. Biraz da hayatın küçük derslerinin verildiği yer.
Sonuç: Etle barışık, kurallarla dikkatli olmak gerekiyor
Dondurulmuş et kıyma yapılıp tekrar dondurulur mu? sorusunun cevabı tamamen şartlara bağlıdır.
Etin nasıl çözüldüğü, ne kadar beklediği, nasıl işlendiği ve tekrar nasıl saklandığı büyük önem taşır.
En güvenli yaklaşım, mümkün olduğunca planlı hareket etmektir.
Alacağınız eti kullanacağınız miktarlara ayırmak, çözdürdüğünüz ürünü gereksiz yere tekrar tekrar dondurmamak mutfakta işleri kolaylaştırır.
Ama hayat her zaman planlı gitmiyor.
Bazen misafir geliyor.
Bazen iş uzuyor.
Bazen buzluğun kapağını açıp beş dakika düşünüyorsunuz.
Önemli olan panik yapmak değil, doğru bilgiyi kullanmak.
Sonuçta mutfak da hayat gibi biraz karışık, biraz komik, biraz da sürprizlerle dolu.
Yeter ki ne yaptığımızı bilelim.
Bir de buzluğun en arkasındaki paketin ne olduğunu keşfederken cesaretimizi kaybetmeyelim.
Pusulaajans olarak “Dondurulmuş et kıyma yapilip tekrar dondurulur mu” konusunda sizlere faydalı olabildiğimizi umuyoruz. Diğer içeriklerimizi de incelemeyi unutmayın!
İlgili Yazımız: Karkas et ne anlama gelir ?