Kategori: Makaleler

Polisitemi Vera’nın Belirtilerine Psikolojik Bir Bakış İnsan davranışlarının ardındaki bilişsel ve duygusal süreçler uzun zamandır dikkatimi çeken bir alan. Özellikle bedensel hastalıkların yalnızca fizyolojik değil, zihinsel ve sosyal katmanlarda da nasıl yankı bulduğunu anlamaya çalışmak, tek boyutlu bir sağlık anlatısını yetersiz kılıyor. Bu bağlamda Polisitemi vera, yalnızca kan hücrelerindeki artışla tanımlanan bir tablo olmaktan çok daha fazlasını temsil ediyor. Polisitemi vera Bu hastalığın belirtileri çoğu zaman tıbbi literatürde fiziksel semptomlarla açıklansa da, bireyin iç dünyasında oluşturduğu bilişsel yük, duygusal dalgalanmalar ve sosyal etkileşim biçimleri en az fiziksel bulgular kadar belirleyici hale gelebiliyor. Bilişsel Psikoloji Perspektifinden Polisitemi Vera Belirtileri Bilişsel psikoloji,…

İnsan Bedeninin Sessiz Katmanı: “Kılcal damar kaç katlı?” Sorusunun Felsefi Yankısı Bugünkü yazımızda Pusulaajans ekibi, Kılcal damar kaç katlı hakkında ihtiyaç duyduğunuz ana bilgileri sunuyor. Bir mikroskop altında ilk kez insan dokusuna bakan bir göz, çoğu zaman yalnızca biyolojik bir yapı görmez; aynı zamanda “gerçeklik” dediğimiz şeyin ne kadar katmanlı olduğunu da sezgisel olarak hisseder. Bir öğrencinin, bir araştırmacının ya da sadece merak eden bir zihnin sorduğu basit bir soru vardır: “Kılcal damar kaç katlı?” Bu soru, yüzeyde anatomik bir merak gibi görünür; ancak derininde etik, epistemoloji ve ontolojiye açılan bir kapıdır. İnsan bedenine bakarken aslında neyi görürüz? Bir yapı…

Septum ne demek? Ekonomik düşünceye açılan beklenmedik bir kapı Kaynakların sınırlı olduğu bir dünyada yaşadığımızı kabul etmek, aslında her gün yaptığımız seçimlerin arka planını da görünür kılar. Bir şey seçtiğimizde başka bir şeyi vazgeçilmez biçimde geride bırakırız. Bu basit gerçek, ekonominin en temel taşlarından biridir. “Septum ne demek?” sorusu ilk bakışta biyolojiye ait bir tanım gibi görünse de, kavramsal olarak ayrım, bölünme ve düzenleme fikri üzerinden ekonomiyle güçlü bir analoji kurmaya imkân verir. Septum, biyolojide bir bölme yapısıdır; ekonomide ise çoğu zaman piyasaların, sektörlerin, gelir gruplarının ve karar mekanizmalarının birbirinden nasıl ayrıldığını anlamak için metaforik bir çerçeveye dönüşebilir. Septum kavramının…

Borsada Altın S1 Ne Demek? Finansal Bir Enstrümandan Toplumsal Bir Okumaya Toplumsal yapıların içinde yaşarken çoğu zaman ekonomik kavramlar bize sadece teknik terimler gibi gelir. Oysa bir yatırım aracının adı bile, insanların risk algısını, güven duygusunu, hatta gündelik hayat pratiklerini şekillendiren geniş bir kültürel zemine oturur. “Borsada altın S1 ne demek?” sorusu da yalnızca finansal bir merak değildir; aynı zamanda modern toplumda değer, güven ve birikim anlayışının nasıl kurulduğunu anlamaya açılan bir kapıdır. Altın, tarih boyunca sadece bir maden değil, aynı zamanda toplumsal statünün, güvenliğin ve geleceğe dair umudun simgesi olmuştur. Bugün bu simge, dijitalleşmiş piyasaların içinde “S1” gibi kodlarla…

Karbon Artarsa Ne Olur? Şehirde Günlük Hayatın İçinden Bir Bakış İstanbul’da sabahları işe giderken hissettiğim ilk şey hava oluyor. Boğaz’dan gelen rüzgârın serinliği bazı günler neredeyse yok gibi; yerini ağır, nemli ve zaman zaman keskin bir kokuya bırakıyor. Metroya doğru yürürken kalabalığın içinde herkes kendi telaşında ama ortak bir şey var: nefes almakta zorlanan bir şehir. Çalıştığım sivil toplum kuruluşunda bu konuya dair raporlar, veriler, projeler konuşuluyor ama günün sonunda mesele hep aynı soruya geliyor: Karbon artarsa ne olur? Bu soru yalnızca çevreyle ilgili teknik bir mesele değil. Şehrin içinde yaşayan herkesin hayatına dokunan, ama özellikle bazı grupları çok daha…

Pusulaajans ziyaretçileri için hazırladığımız bu makalede “Trabzon nerenin başkentiydi” konusunu sade bir dille anlatıyoruz. Trabzon nerenin başkentiydi? Bu soru aslında yüzeyde basit gibi duruyor ama içine biraz tarih, biraz siyaset, biraz da Karadeniz’in kendine has karakteri girince mesele bir anda “coğrafya bilgisi” olmaktan çıkıyor. Trabzon, bugün Türkiye’nin önemli şehirlerinden biri olarak bilinse de, geçmişte sıradan bir şehir değildi. Evet, net konuşalım: Trabzon bir dönem bir imparatorluğun başkentiydi. Ama bunu sadece ezber bilgi gibi söyleyip geçmek, bu şehrin tarihsel ağırlığını hafife almak olur. İzmir’den bakan biri olarak şunu açık söyleyeyim: Türkiye’de çoğu insanın “başkent” denince aklına sadece Ankara geliyor, belki biraz…

Giriş: Saç Rengi Seçiminin Görünenden Daha Derin Bir Psikolojisi İnsan davranışlarını anlamaya çalışırken en küçük seçimlerin bile zihinsel süreçlerle ne kadar iç içe geçtiği dikkat çeker. Bir saç rengi tonu seçmek, ilk bakışta yalnızca estetik bir tercih gibi görünür. Ancak perde arkasında algı, benlik algısı, sosyal beklentiler ve duygusal düzenleme gibi çok katmanlı bir süreç işler. “Küllü kumral boya numaraları nelerdir?” sorusu da bu bağlamda yalnızca kozmetik bir merak değil; kimlik, algı ve sosyal etkileşim üzerinden okunabilecek psikolojik bir pencere sunar. Küllü kumral tonları genellikle 6.1, 7.1, 8.1 gibi “.1” ile biten numaralarla ifade edilir ve bu nokta, kül yansımalı…